{{serviceMessage.text}}
مدت زمان تقریبی مطالعه: ۶ دقیقه   |   نویسنده:‌ فرانش

رزولوشن تصویر، ابعاد پیکسلی، و اندازه سند در فتوشاپ

خیلی‌ها، چه با فتوشاپ آشنا باشند و چه نباشند، عبارت «image resolution» برایشان گیج‌کننده است. بگذارید یک چیز عجیب بگویم. اینکه تصویر روی صفحه کامپیوتر چطور دیده می‌شود، هیچ ربطی به رزولوشن تصویر ندارد. بله درست است، مطلقا هیچ ربطی ندارد. ولی اینکه تصویر چطور چاپ می‌شود، کاملا به رزولوشن بستگی دارد. بیایید این مساله را بررسی کنیم.

Pixel Dimensions یا ابعاد پیکسلی

این عکسی است که یک روز موقع قدم زدن در پارک گرفتم. این آقا کوچولو (یا خانم کوچولو، از اینجا معلوم نیست) برای من روی گل ژست گرفت و من هم از قضا دوربین دستم بود. دوربین من، یک دوربین 8MP است، و تا چند دقیقه‌ی دیگر خواهم گفت که چرا دارم این را برایتان می‌گویم.

  حشره روی گل، عکس اصلی

البته مشخص است که تصویری که در بالا می‌بینید نسخه‌ی کوچکی از آن عکس است، چون نسخه‌ی اصلی بزرگتر از آن است که در صفحه جا شود. به خاطر این درس بیایید تظاهر کنیم که داریم با اندازه‌ی اصلیِ عکس کار می‌کنیم. برای اینکه ببینید عکسِ اصلی دقیقا چقدر بزرگ است، وقتی عکس را در فتوشاپ باز کردید می‌توانید به منوی Image در بالای صفحه بروید و گزینه‌ی Image Size را انتخاب کنید، که کادر Image Size فتوشاپ را مثل زیر باز می‌کند:

 کادر اندازه‌ی تصویر در فتوشاپ

کادر Image Size یا اندازه‌ی تصویر، شاید کمی گیج‌کننده و ترسناک به نظر برسد، اما نباید باشد، و واقعا هم ساده است. این کادر دو بخش دارد، Pixel Dimensions یا ابعاد پیکسلی و Document Size یا اندازه‌ی سند. الان بگذارید اندازه‌ی سند را نادیده بگیریم و فقط روی ابعاد پیکسلی تمرکز کنیم.

ابعاد پیکسلی در فتوشاپ

عبارت «pixel dimensions» در اینجا برای من کمی گیج‌کننده است، چون انگار که داریم درباره‌ی ابعادِ هر پیکسل صحبت می‌کنیم، و در واقع اینطور نیست. چیزی که فتوشاپ اینجا به ما می‌گوید این است که عرض و ارتفاعِ تصویر برحسب پیکسل چقدر است. به عبارت دیگر، تصویر ما از چپ به راست چند پیکسل دارد، و از بالا به پایین هم چند پیکسل دارد. همینطور اطلاعات مفید دیگری هم به ما می‌دهد، که اندازه‌ی فایلِ تصویر است. ابعاد و اندازه‌ی فایلی که در زیر نشان داده شده، متعلق به نسخه‌ی کامل و اصلی عکس بالا است (حشره روی گل)، قبل از آنکه اندازه‌اش را به حد معقولی کاهش بدهم که در صفحه جا بشود. پس در اینجا، فتوشاپ دارد به من می‌گوید که عرض عکس من ۳۴۵۶ پیکسل و ارتفاعش ۲۳۰۴ پیکسل است. به عبارت دیگر، از چپ به راست ۳۴۵۶ ستون پیکسل و از بالا به پایین ۲۳۰۴ ردیف پیکسل دارد. برای اینکه بفهمیم عکسم دقیقا چند پیکسل دارد، می‌توانم خیلی راحت تعداد پیکسل‌های عرض و ارتفاع آن را در هم ضرب کنم، که در اینجا ۳۴۵۶ در ۲۳۰۴ است که می‌شود ۷،۹۶۲،۶۲۴ پیکسل، که می‌شود خیلی.

یادتان می‌آید جلوتر گفتم که دوربینی که برای گرفتن عکس استفاده کردم 8MP است؟ خب «MP» مخفف «mega pixel» است، که مگا یعنی میلیون، و در نتیجه 8MP یعنی ۸ میلیون پیکسل. این یعنی وقتی که با دوربین دیجیتالم عکسی می‌گیرم، عکس دارای (تقریبا) ۸ میلیون پیکسل خواهد بود. اگر شما دوربین ۵MP دارید، عکس‌های شما ۵ میلیون پیکسل خواهند داشت. و به همین ترتیب. پس اگر دوباره نگاهی به بخش ابعادِ پیکسلی در کادر Image Size بکنیم، حرفش این است که عکسِ من با عرض ۳۴۵۶ پیکسل و ارتفاع ۲۳۰۴ پیکسل حدودا ۷،۹۶۲،۶۲۴ پیکسل دارد که خیلی به ۸ میلیون نزدیک است، و به همین خاطر است که دوربینِ من را به عنوان «۸ مگا پیکسلی» می‌فروشند.

و این هم اولین بخش از کادر اندازه‌ی تصویر – یعنی عرض و ارتفاع تصویر ما به پیکسل. تا اینجا خوب پیش رفتیم. حالا بیایید نگاهی به بخش دومِ کادر، یعنی Document Size بیاندازیم. و در آنجا است که درکی از رزولوشن تصویر پیدا می‌کنیم.

Document Size یا اندازه سند

خب تا اینجا بخش اول کادر Image Size در فتوشاپ یعنی Pixel Dimensions را بررسی کردیم، که به ما عرض و ارتفاع تصویر برحسب پیکسل، و اندازه‌ی تصویر که معمولا برحسب MP یا مگاپیکسل (میلیون پیکسل) است را می‌گوید. تا اینجا که ساده بود.

بخش دوم، Document Size است که شاید کمی گیج‌کننده‌تر به‌نظر بیاید، اما واقعا خیلی پیچیده‌تر از بخش ابعاد پیکسلی نیست. در واقع، این دو به هم مربوط هستند. بیایید نگاهی به بخش Document Size بیاندازیم، و تا وقتی که کارمان تمام شود، باید بتوانیم به درک خوبی از تفاوت این دو و خودِ رزولوشنِ تصویر برسیم.

 اندازه‌ی سند یا داکیومنت

اندازه‌ی سند مستقیما به ابعاد پیکسلی ربط دارد، و در عین حال کاملا از آن جدا است. حتما با کنایه می‌گویید: «خیلی ممنون، الان کاملا فهمیدم». می‌دانم که به نظر گیج‌کننده است، اما کمی تحمل کنید. به پایین بخش Document Size دقت کنید، که نوشته است «Resolution»، و در خانه‌ی بخش Resolution، نوشته «۷۲». دقت کنید که در سمت راست آن کادر دیگری هست، که این یکی می‌گوید «Pixels/inch».

 رزولوشن تصویر در فتوشاپ

این تکه به ما می‌گوید که وقتی که بخواهیم عکس را چاپ کنیم، به ازای هر اینچ از چپ به راست، ۷۲ تا از ۳۴۵۶ پیکسل عرضی ما، و به ازای هر اینچ از بالا به پایین، ۷۲ تا از ۲۳۰۴ پیکسل ارتفاع ما چاپ می‌شود. (اینچ چقدر است؟ هر اینچ حدودا ۲.۵ سانتیمتر است؛ اگر با سانتیمتر راحت‌ترید، می‌توانید روی فلشِ سمت راستی در کادر آخر در تصویرِ بالا بزنید و مقیاس را به pixels/cm تغییر دهید.) این معنی «رزولوشن تصویر» یا تفکیک تصویر است – یعنی چه تعداد از پیکسل‌های ما در هر اینچ از کاغذ چاپ می‌شود. البته، پیکسل مربعی است، که یعنی تعداد پیکسل‌های عمودی و افقی در هر اینچِ مربع برابر است، و به همین خاطر است که در کادر «رزولوشن تصویر» فقط یک عدد نوشته شده است. این عدد (در اینجا ۷۲)، هم برای تعداد عمودی و هم برای تعداد افقی است.

خب، اگر عکس ما از چپ به راست ۳۴۵۶ پیکسل دارد، و از بالا به پایین هم ۲۳۰۴ تا، و در هر اینچ از هر طرف ۷۲ پیکسل چاپ می‌شود، پس اندازه‌ی واقعی عکس در موقع چاپ چه خواهد بود؟ خب، برای فهمیدن این هم فقط کافی است عرض و ارتفاع تصویر (به پیکسل) را به رزولوشن چاپ تقسیم کنیم (که آن هم به پیکسل است). بیایید این کار را بکنیم:

۲۳۴۵ تقسیم بر ۷۲ = ۴۸

۲۳۰۴ تقسیم بر ۷۲ = ۳۲

بعد از این محاسبه‌ی ساده (بله می‌دانم، ریاضی مزخرف است، اما این یکی ساده بود)، می‌فهمیم که بعد از چاپ با رزولوشن ۷۲ پیکسل بر اینچ، عکس ما ۳۲ اینچ پهنا و ۴۸ اینچ درازا خواهد داشت. عجب عکس گنده‌ای! ولی یک لحظه صبر کنید، این عددهای ۴۸ و ۳۲ را قبلا جایی ندیده‌ایم؟ چرا دیده‌ایم. دوباره نگاهی به بخش Document Size می‌اندازیم:

 اندازه‌ی سند یا داکیومنت در فتوشاپ

ببینید برای عرض و ارتفاع تصویر چه عددهایی داده شده – ۴۸ اینچ برای عرض و ۳۲ اینچ برای ارتفاع، (که این را هم می‌توانید به سانتیمتر تبدیل کنید). دقیقا همان عددهایی که با تقسیم پیکسل‌های عرض و ارتفاع بر ۷۲ (رزولوشن) به دست آوردیم. و رزولوشن تصویر کلا یعنی همین. یعنی چند تا از پیکسل‌های تصویر شما در هر اینچ از کاغذ چاپ خواهد شد، که به ما می‌گوید بزرگی تصویر بعد از چاپ چقدر است.

به خاطر داشته باشید که من همه‌اش حرف از «چاپ» می‌زنم. و این دلیل اصلی است که بیشتر مردم در درک مفهوم رزولوشن تصویر اینقدر مشکل دارند؛ هرچقدر تاکید کنم کم است، که رزولوشن تا قبل از چاپ تصویر مطلقا هیچ معنی‌ای ندارد. مطلقا هیچ ربطی به شکل تصویر روی صفحه‌ی مانیتور ندارد.

فقط برای اینکه ثابت کنم کلکی در کار نیست، بیایید رزولوشن عکس را از ۷۲ به مثلا ۳۰۰ عوض کنیم، که یعنی وقتی چاپش کنیم، در هر اینچ از کاغذ از چپ به راست ۳۰۰ پیکسل و از بالا به پایین ۳۰۰ پیکسل چاپ خواهد شد. تغییر را می‌توانید در تصویر زیر ببینید:

 رزولوشن 300 در فتوشاپ

حالا، از آنجا که به جای ۷۲ پیکسل در هر اینچ، ۳۰۰ تا از پیکسل‌های ما در هر اینچ کاغذ چاپ می‌شوند، منطقی است که دیگر برای چاپ کلِ درازای عکس، ۴۸ اینچ (تقریبا ۱۲۲ سانتیمتر) کاغذ لازم نداریم. به همین ترتیب، برای چاپ کل پهنای عکس هم دیگر ۳۲ اینچ (تقریبا ۸۱ سانتیمتر) کاغذ لازم نداریم. یک بار دیگر محض تفریح اندازه‌ها را حساب کنیم:

۳۴۵۶ تقسیم بر ۳۰۰ = ۱۱.۵۲

۲۳۰۴ تقسیم بر ۳۰۰ = ۷.۶۸

به عبارت دیگر، وقتی عکس را چاپ کنم، اندازه‌اش ۱۱.۵۲ اینچ در ۷.۶۸ اینچ خواهد شد (یا ۲۹.۲۶ در ۱۹.۵ سانتیمتر). باز هم می‌بینیم که بخش اندازه‌ی سند همین عددها را به ما نشان می‌دهد. دیدید؟

 اندازه‌ی چاپی تصویر در فتوشاپ

به نظر می‌آید ریاضی‌ام بهتر شده (خیلی خب، راستش از ماشین حساب استفاده کردم). فتوشاپ دقیقا همان چیزی را به ما نشان می‌دهد که انتظار داشتیم.

پس به‌طور خلاصه «رزولوشن تصویر» صرفا یعنی چند پیکسل از تصویر ما در هر اینچ (یا سانتیمتر) از کاغذ چاپ خواهد شد. باز هم می‌گویم، که هیچ تاثیری روی نمایش تصویر روی صفحه کامپیوتر ندارد، چون مانیتور شما چیزی چاپ نمی‌کند.

اندازه‌ی پیکسل

یک چیز دیگر هم هست که رزولوشن تصویر ربطی به آن پیدا می‌کند، و آن هم اندازه‌ی خود پیکسل‌ها در موقع چاپ تصویر است. واقعا هم منطقی است. یک اینچ، یک اینچ است و یک سانتیمتر، یک سانتیمتر. اندازه‌شان همیشه ثابت است. پس از آنجا که مقیاس‌های اندازه‌گیری طول قرار نیست عوض شوند پس مشخصا اندازه‌ی خود پیکسل‌ها است که باید عوض شود. برای مثال، برای آنکه ۳۰۰ پیکسل در یک اینچ جا شوند، خود پیکسل‌ها نسبت به رزولوشن ۷۲ باید خیلی کوچکتر شوند. مثلا، اگر می‌خواهید ۷ نفر آدم را در یک ماشین بچپانید، خود آدم‌ها باید لاغر و ترکه‌ای باشند تا جا بشوند. خوشبختانه لازم نیست نگران این چیزها باشید. فتوشاپ خودش اندازه‌ی پیکسل‌ها را برای ما تنظیم می‌کند. فقط کافی است مقدار مورد نظرمان برای «پیکسل بر اینچ» را درست تنظیم کنیم.

با خودتان می‌گویید، «هی، یه دقیقه وایستا! مقدار درست؟! کدوم مقدار درست؟ یعنی یه عدد درستی برای رزولوشن هست که باید پیداش کنم؟!»
بله که هست. البته اگر نگران کیفیت تصویر هستید (که خب هستید). مقدار رزولوشن «درست» برای حداکثر کیفیت عکس در موقع چاپ را در بخش بعد بررسی می‌کنیم – رزولوشن تصویر چه تاثیری روی کیفیت چاپ دارد.

منبع (+)